Kleur.
Het speelt een belangrijke rol in design en het dagelijks leven.
Het kan je aandacht naar een afbeelding trekken ...
een bepaalde stemming of emotie oproepen...
en zelfs iets belangrijks zeggen zonder woorden te gebruiken.
Maar hoe weten we welke kleuren goed bij elkaar passen, en welke niet?
Het antwoord is simpel:
kleurenleer.
Kunstenaars en ontwerpers volgen al eeuwen lang kleurenleer,
maar iedereen kan er meer over leren.
Het kan ervoor zorgen dat je zelfverzekerder bent in veel verschillende situaties.
Of je nu kleuren kiest voor jouw ontwerp,
of om de perfecte outfit samen te stellen.
Je hebt enkel een beetje inzicht nodig en je zal kleur op een compleet andere manier bekijken.
Laat ons beginnen bij het begin;
het absolute begin: het opfrissen van de basis.
Heb je in de lagere school geleerd over primaire en secundaire kleuren?
Dan heb je al een beetje kennis over kleurentheorie.
Rood en geel maken oranje ...
geel en blauw maken groen ...
en blauw en rood maken paars.
Als we deze kleuren mengen, krijgen we nog meer tussenkleuren
zoals oranjerood en geelgroen.
Samen vormen ze het kleurenwiel.
(Je begrijpt vast vanwaar de naam komt.)
Laat ons nu een stap verder gaan met tint, verzadiging en helderheid.
Deze begrippen kom je waarschijnlijk niet tegen in het dagelijks leven,
maar ze zijn noodzakelijk om meer genuanceerde kleuren te begrijpen;
zoals als die verfstaaltjes die je in de doe-het-zelfzaak vindt.
Tint is de eenvoudigste;
het is gewoon een ander woord voor "kleur".
Verzadiging verwijst naar de intensiteit van een kleur;
anders verwoord: of een kleur subtiel
of levendig overkomt.
Helderheid heeft te maken met hoe donker of licht een kleur is
gaande van zwart tot wit.
Zoals je kan zien, geeft dit ons heel veel mogelijkheden;
van diep roodbruin ...
tot licht pastelroze.
Hoe kunnen we dit nu allemaal samenvoegen om professioneel uitziende kleurenschema's te maken?
Er zijn beproefde formules, gebaseerd op wat we kleurenharmonie noemen,
die kunnen helpen.
Je hebt enkel het kleurenwiel nodig.
De eenvoudigste formule voor harmonie is monochromatisch,
omdat ze maar één kleur of tint gebruikt.
Kies gewoon een plek op het kleurenwiel
en gebruik je kennis over verzadiging en helderheid
om verschillende variaties te creëren.
Het beste aan dit soort kleurenschema is
dat de kleuren gegarandeerd bij elkaar passen.
Een analoog kleurenschema gebruikt kleuren die naast elkaar liggen op het wiel.
zoals rode en oranje kleuren...
of koelere kleuren, zoals blauw en groen.
Wees niet bang om met het pallet te spelen en je eigen unieke interpretatie te maken.
Dat is eigenlijk wat deze formules écht zijn:
beginpunten om je te leiden en te inspireren.
Complementaire kleuren staan tegenover elkaar op het wiel.
zoals blauw en oranje ...
of de klassieker: rood en groen.
Om te vermijden dat complementaire kleurenschema's te simplistisch overkomen,
kan je variëren door het gebruik van
lichtere, donkerdere of minder verzadigde kleuren.
Een split-complementair kleurenschema gebruikt kleuren die naast de tegenoverstaande kleur liggen.
Dit geeft je evenveel contrast, maar meer kleuren om mee te werken
(en misschien ook interessantere resultaten).
Een triadisch kleurenschema gebruikt drie kleuren die even ver van elkaar liggen
en zo een perfecte driehoek vormen op het wiel.
Dit zijn meestal erg opvallende combinaties,
zeker als je primaire of secundaire kleuren gebruikt.
Dus denk er goed over na als je ze in je werk gebruikt.
Tetradische kleurenschema's vormen een rechthoek op het wiel.
Ze gebruiken niet één, maar twee paar tegenoverstaande kleuren.
Deze formule werkt het best als je één kleur laat domineren en de andere kleuren als accenten gebruikt.
Er zijn enkele zaken die best niet - of net wel - doet als je kleur gebruikt.
Heb je bijvoorbeeld ooit kleuren gezien die lijken te vibreren als ze naast elkaar staan?
De oplossing lijkt misschien wat flets,
letterlijk dan,
maar het is zeer eenvoudig.
Begin met één kleur en probeer ze lichter, donkerder of minder gesatureerd te maken.
Soms heeft je kleurenpalet gewoon een beetje extra contrast nodig.
Leesbaarheid is een belangrijke factor in elk ontwerp.
Jouw kleuren moeten leesbaar zijn en niet te vermoeiend voor de ogen.
Soms betekent dat net géén kleur gebruiken, of toch niet in elk klein detail.
Neutrale kleuren zoals zwart, wit en grijs kunnen je helpen om je ontwerp in balans te brengen,
zodat wanneer je wel kleur gebruikt, het echt opvalt.
Elke kleur draagt een boodschap met zich mee.
Het is belangrijk de stijl van je project te bepalen
en een kleur te kiezen die er bij past.
Felle kleuren zijn bijvoorbeeld meestal leuk of modern.
Minder gesatureerde kleuren zijn meestal meer zakelijk.
Soms hangt het gewoon af van de context.
Het zal je verbazen hoe flexibel kleur kan zijn.
Je kan ideeën voor kleurenschema's overal vinden waar je kijkt.
Zoals in reclame en merkstijlen
of beroemde kunstwerken.
Er zijn zelfs websites waar je kleurenschema's kan raadplegen of zelf maken.
Zelfs getrainde ontwerpers zoeken inspiratie in de wereld rondom zich.
Er is niets mis met iets vinden wat je leuk vindt en er je eigen weg mee gaan.
Overal waar je kijkt zie je kleur, kleur ... en nog meer kleur.
Misschien is het intimiderend om in je werk te gebruiken, maar dat hoeft niet zo te zijn.
Blijf gewoon experimenteren en onthoud wat je hebt geleerd over kleurentheorie
en prachtige kleuren kiezen zal al snel een tweede natuur worden.
Hopelijk vond je het leuk om de basis van kleurenleer te ontdekken.
Bekijk zeker ook onze andere video's over design, zoals typografie, afbeeldingen en compositie.